Faiz oranlarının yükselmesine ve ekonomik daralmaya rağmen İstanbul’da konut kiraları hız kesmeden artmaya devam ediyor. Son verilere göre megakentte ortalama kira bedeli 31 bin TL’yi aşarken, uzmanlar bu trendin durmasının kısa vadede mümkün olmadığını belirtiyor.
Türkiye genelinde konut kiraları son iki yılda ciddi oranda artış gösterdi. Ancak özellikle İstanbul, kira fiyatlarındaki yükselişiyle dikkat çekmeye devam ediyor. Artan faiz oranlarına, konut satışlarındaki durgunluğa ve mevduat cazibesine rağmen, kiralık daire talebi hâlâ güçlü seyrediyor. Bu durum, İstanbul’da ortalama kiraların 31 bin TL’yi geçmesine neden oldu.
Gayrimenkul veri platformlarının haziran ayı raporlarına göre, İstanbul’un birçok ilçesinde kira fiyatları rekor seviyelere ulaştı. Beşiktaş, Sarıyer, Kadıköy ve Bakırköy gibi merkezi semtlerde kira bedelleri 50-70 bin TL arasında değişirken, daha az merkezi bölgelerde bile 20 bin TL’nin altına düşen kiralık konut bulmak neredeyse imkânsız hâle geldi.
Faiz Artışları Neden Kiraları Düşürmüyor?
Ekonomik teorilere göre faiz oranlarındaki yükseliş, konut talebini düşürür ve bu durum kira fiyatlarını da baskılar. Ancak Türkiye’de yaşanan kira artışları bu kurala istisna oluşturuyor. Bunun birkaç temel nedeni var:
- Yüksek konut satış fiyatları, ev sahibi olmayı zorlaştırdığı için kiralık konutlara olan talep sürekli artıyor.
- Yeni konut arzı yetersiz, özellikle büyük şehirlerde yeterli sayıda yeni kiralık konut üretilemiyor.
- Göç ve öğrenci hareketliliği, İstanbul gibi metropollerde talebi canlı tutuyor.
- Mevcut kiracının yerinden çıkmak istememesi, piyasa dışı kira sözleşmelerinin artmasına yol açıyor ve boş kalan evlerde fiyatlar daha sert artıyor.
En Pahalı ve En Ucuz Semtler
İstanbul’da kira fiyatları ilçe bazında ciddi farklılıklar gösteriyor. En yüksek ortalama kira bedeline sahip ilk 5 ilçe şu şekilde sıralanıyor:
- Beşiktaş – 70.000 TL
- Sarıyer – 65.000 TL
- Kadıköy – 55.000 TL
- Şişli – 50.000 TL
- Bakırköy – 45.000 TL
Buna karşın Esenyurt, Sancaktepe, Sultanbeyli gibi daha çevresel ilçelerde ortalama kiralar 15-20 bin TL arasında seyrediyor. Ancak bu bölgelerde dahi kiralar, geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 70’lere varan artışlar göstermiş durumda.
Öğrenciler ve Dar Gelirliler Zorlanıyor
Kira fiyatlarının bu denli yükselmesi, özellikle öğrenciler ve sabit gelirli vatandaşlar için büyük bir barınma krizine dönüşmüş durumda. Üniversite öğrencileri apartman dairelerinde 3-4 kişiyle birlikte yaşamaya yönelirken, birçok aile şehir merkezlerinden uzak ilçelere taşınmak zorunda kalıyor.
Kimi işverenler ise çalışanlarına kira desteği sunmak gibi çözümler üretmeye başlasa da, bu uygulama henüz yaygın değil. Sosyal konut projelerinin sınırlı sayıda olması ve uzun süreli tamamlanma süreçleri, bu kesimlerin barınma sorununu daha da derinleştiriyor.
Uzmanlardan Değerlendirme
Gayrimenkul ekonomistlerine göre, kira fiyatlarındaki yükselişin tek başına faiz politikalarıyla kontrol altına alınması mümkün değil. Sürdürülebilir ve geniş ölçekli konut arzı sağlanmadıkça, kiralar yükselmeye devam edecek.
Ayrıca kısa vadeli kiralama platformları (Airbnb vb.) da arzı daraltarak fiyatları yukarı iten bir diğer faktör olarak görülüyor. Yerel yönetimlerin bu konuda düzenleme getirmesi gerektiği vurgulanıyor.
Faiz oranlarının yukarıda seyretmesine rağmen İstanbul’daki kiralık konut piyasası canlılığını koruyor. Ortalama kira bedelinin 31 bin TL’yi aşması, şehirde yaşamanın maliyetini daha da artırıyor. Uzmanlara göre kalıcı çözüm, yalnızca ekonomik değil, aynı zamanda şehir planlama ve sosyal politika odaklı adımlarla mümkün olabilir. Kiracıların yükü hafifletilmediği sürece, barınma krizi gündemin üst sıralarında kalmaya devam edecek gibi görünüyor.